12 februari 2026
We merken dat de module Energie & Kosten in Vabi Elements vaak niet volledig wordt benut, vooral doordat de details en mogelijkheden soms onbekend zijn. In dit artikel leg ik uit hoe het energieverbruik per onderdeel wordt berekend, zodat je de resultaten beter kunt begrijpen.
Het project dat hiervoor gebruikt is kun je downloaden via de link.
De in de statistieken van Energie & Kosten berekende waarde heeft een directe relatie met de door Vabi Elements Gebouwsimulatie berekende waarde voor het thermisch verwarmingsvermogen van het gebouw. Deze waarde vind je terug in de energiestatistieken. Dezelfde waarde vind je ook als je de jaaruitvoergrafiek van het gebouw pakt of de jaarbelastingduurkromme.
De waarde die door de module Energie & Kosten wordt bepaald is de energie die de opwekker nodig heeft om het benodigde thermisch verwarmingsvermogen te leveren. Hier is dus het rendement van de opwekker (voor bijvoorbeeld een warmtepomp 4) in meegenomen.
Getallen uit het voorbeeld:
Uit gebouwsimulatie 118985 kWh voor verwarming, inclusief 1870 kWh voor verwarmen na bevochtigen. Dus 118985,36 - 1868,86=117116,50 kWh delen door een rendement van 4 geeft 29279,12 kWh.
Het energieverbruik voor tapwater wordt op een vereenvoudigde manier bepaald. In projectgegevens tapwater zijn hiervoor invoervelden aanwezig:
Naast de ingevoerde gegevens zijn er nog een aantal waarden belangrijk.:
Dan wordt de waarde per m²:
0,125 persoon/m² * 8 l/persoon per dag * 250 dagen * 4186 * 55 / 0,975 / 0,8 / 1 / 3600 / 1000 = 20,50 kWh per m². Deze waarde vind je ook in de energiestatistieken, totaal is het 38765,08 kWh en met een waarde (projectgegevens, instellingen Energie & Kosten) van 9,77 kWh/m³ is er dus 38765,08 / 9,77= 3967,77 m³ gas benodigd. Een waarde die ook in de E&K statistieken te vinden is.
De in de statistieken van Energie & Kosten berekende waarde heeft een directe relatie met de door Gebouwsimulatie berekende waarde voor het thermisch koelvermogen van het gebouw. Deze waarde vind je terug in de energiestatistieken. Dezelfde waarde vind je ook als je de jaaruitvoergrafiek van het gebouw pakt of de jaarbelastingduurkromme.
De waarde die door de module Energie & Kosten wordt bepaald is het vermogen dat de opwekker nodig heeft om het benodigde thermisch koelvermogen te leveren. Hier is dus het rendement van de opwekker (voor bijvoorbeeld een warmtepomp 3) in meegenomen.
Getallen uit het voorbeeld:
Uit gebouwsimulatie 104522 kWh voor koeling, inclusief 11193 kWh voor ontvochtigen. Dus 104521,57-11192,86 = 93328,71kWh delen door een rendement van 3 geeft 31109,57 kWh.
Zoals onder verwarming al aangegeven is er vermogen benodigd voor het verwarmen van de lucht na adiabatisch bevochtigen. In ons project een vermogen 1868,86 kWh. Dit wordt geleverd door de opwekker met een rendement van 4. Dus 1868,86 / 4 = 467,22 kWh.
De post ontvochtigen hebben we al bij koeling besproken. Er is volgens de simulatieberekening totaal 11192,86 kWh koeling benodigd om de lucht te ontvochtigen. Het rendement van de opwekker is 3. Dus 11192,86 / 3 = 3730,95 kWh.
Deze post bestaat uit een waarde voor de ventilatoren en een waarde voor pompen en regelaars.
Voor de ventilatoren wordt op basis van het debiet en de in hulpmiddel luchtbehandeling opgegeven opwarming door de ventilator in K de “dissipatie-energie” van de ventilator(en) bepaald. Op basis hiervan wordt met behulp van een rendement van 0,8 de elektrische energie die de ventilator(en) verbruikt berekend. De dissipatie-energie wordt in de module gebouwsimulatie berekend en weergegeven in de daguitvoer-grafiek. Export naar Excel geeft een totaalwaarde van 19727,95kWh. 19727,95 / 0,8=24659,94 kWh.
Voor de pompen en regelaars wordt het invoerveld in projectgegevens, warmte en koude gebruikt.
Voor verwarming is de default waarde aangehouden: 0,25 W/m². Deze post wordt, ongeacht de overige invoer voor de berekening, vermenigvuldigd met 8760 uur en een factor 0,5 (NEN7120). Oppervlakte van dit project waarmee gerekend wordt is 1890,741 m². Vandaar 0,25 * 8760 * 0,5 = 2070,36 * 1890,741 / 1000 = 2070,36 kWh.
En dan nog de koeling. De default waarde is 2 W/m² vermenigvuldigd met 500 uur (NEN7120). Dus voor koeling 2 * 500 * 1890,741 / 1000 = 1890,74 kWh.
Totaal 24659,94 + 2070,36 + 1890,74 = 28621,04 kWh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder hulpmiddel IWP-verlichting en de tijdschema’s. In het sjabloon gebruik worden deze gekozen. Bij eigenschappen ruimten wordt iedere ruimte aan een sjabloon gebruik gekoppeld.
In de daguitvoer-grafiek kun je van alle ruimten op jaarbasis de warmtelast van de verlichting terugzien.
Deze is gelijk aan de elektrische voeding die benodigd is.
Totaal komen de ruimten gesommeerd op 23398,22 kWh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder hulpmiddel IWP-apparaten en de tijdschema’s. In het sjabloon gebruik worden deze gekozen. Bij eigenschappen ruimten wordt iedere ruimte aan een sjabloon gebruik gekoppeld.
In de daguitvoer-grafiek kun je van alle ruimten op jaarbasis de warmtelast van de apparaten terugzien.
Deze is gelijk aan de elektrische voeding die benodigd is.
Totaal komen de ruimten gesommeerd op 34216,78 kWh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder projectgegevens, ongereguleerd energieverbruik. Kan ook in een variant.
In E&K statistieken totaal 2634,59 kWh.
Roltrappen: invoer 500 kWh.
Liften 2134,59 kWh, label D categorie 2, berekening volgens VDI 4707.
Totaal voor deze post 500 = 2134,59 = 2634,59 kWh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder projectgegevens, ongereguleerd energieverbruik. Kan ook in een variant.
In E&K statistieken totaal 400 kWh.
4 lampen * 50 W * 2000 h = 400.000Wh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder projectgegevens, ongereguleerd energieverbruik. Kan ook in een variant.
In E&K statistieken totaal 230kWh.
1 persoon * 1 maaltijd per dag * 230 dagen * 1kWh per maaltijd = 230 kWh.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder hulpmiddel, zonnepanelen stroom. En door de in de geometrie geplaatste zonnepanelen (50 stuks). Kan helaas niet in variant.
Vanuit de daguitvoer-grafiek (op gebouwniveau en op jaar) kun je een export naar Excel maken en de vermogens optellen. Hier komt totaal 10113,16 kWh uit.
In E&K statistieken is dan ook totaal 10113,16 kWh opgenomen.
Deze post wordt bepaald door de invoervelden onder projectgegevens, elektriciteitsproductie. Kan ook in een variant.
Er is een waarde van 189 kWh/jaar opgegeven.
In E&K statistieken: totaal 189 kWh
De kolom met betrekking tot het energiegebruik is met alle hiervoor benoemde waarden te verklaren.
Er zijn ook kolommen met CO₂ en kolommen met kosten. Om deze te berekenen worden de opgegeven waarden in projectgegevens, instellingen Energie & Kosten gebruikt. Ook voor het omrekenen van het totaal energieverbruik naar totale primaire energie wordt hier een factor ingevoerd. Voor elektrische energie is dat bijvoorbeeld 1,45.
Wil je meer weten over de module Energie & Kosten of heb je vragen over jouw eigen project? Kijk dan op onze online help of volg een training in de Vabi Academy. Je kunt natuurlijk ook altijd contact opnemen met onze servicedesk. We helpen je graag verder!
