14 oktober 2026

MEPS en ZEB voor bestaande bouw: bereid je voor op EPBD IV

Binnenkort start de internetconsultatie over het derde deel van de EPBD IV-implementatie. Daarin staan twee onderwerpen die direct raken aan jouw adviespraktijk: de minimum energieprestatie-eisen (MEPS) voor utiliteitsgebouwen en het ZEB-niveau voor bestaande gebouwen. Dit is hét moment om mee te lezen en te reageren voordat de regels definitief worden.

Wat zit er in de derde tranche?

Met de derde tranche worden onder meer het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) aangepast, en gaat over:

  • MEPS (Minimum Energy Performance Standards) voor utiliteitsbouw: minimum energieprestatie-eisen die gaan gelden per 2030 en 2033.
  • Het ZEB-niveau (Zero-Emission Building) voor bestaande gebouwen: het renovatieniveau waarmee een bestaand gebouw "klaar voor 2050" is.

Beide verplichtingen treden naar verwachting op 1 juli 2027 in werking.

MEPS: wat betekent dat concreet?

Europa heeft afgesproken dat vanaf 2030 alle utiliteitsgebouwen beter moeten presteren dan de slechtste 16% uit 2020, en vanaf 2033 beter dan de slechtste 26%. Nederland vertaalt dat als volgt:

  • Vanaf 2030: een minimum vergelijkbaar met energielabel D.
  • Vanaf 2033: naar verwachting energielabel C of een vergelijkbaar minimum (nog niet definitief).

Belangrijk voor de advisering: eigenaren kunnen straks op twee manieren aantonen dat ze voldoen: met een geldig energielabel, óf door gegevens over het werkelijke energiegebruik te delen. De berekeningsmethode daarvoor wordt nu uitgewerkt en maakt deel uit van de consultatie.

Zoals het er nu naar uitziet, kan een geldig label C helpen om aan de verwachte MEPS-grenswaarde voor 2033 te voldoen. Adviseer gebouweigenaren daarom om tijdig te kijken naar hun label en verduurzamingsroute. 

Let ook op de uitzonderingen: monumenten, religieuze gebouwen, bepaalde defensiegebouwen (hangars, opslag) en gebouwen met een industriefunctie vallen buiten de MEPS.

ZEB bestaande bouw

De richtwaarden voor ZEB bij bestaande gebouwen worden op 1 juli 2027 bekendgemaakt, met een herijking in 2030 op basis van de gemoderniseerde bepalingsmethode. Voor bestaande woongebouwen gelden géén individuele verplichtingen vanuit de EPBD IV. Eigenaren kunnen kiezen: stapsgewijs verduurzamen, of in één keer renoveren naar ZEB-niveau.

Voor EP-adviseurs betekent dit dat je bij maatwerkadviezen vaker vooruit moet kijken naar 2050. Niet alleen de huidige labelstap telt, maar ook de vraag of maatregelen passen binnen een toekomstbestendige route naar ZEB-niveau. Het renovatiepaspoort kan daarbij een hulpmiddel zijn.

Houd rekening met de wijzigingen in 2030

Per 2030 verandert zowel de bepalingsmethode van het energielabel als de labelindeling: de klassen A+ tot en met A++++ vervallen en de schaal loopt weer van G tot A. Hoe de MEPS-norm ná 2030 precies wordt uitgedrukt, is daarmee nog een open punt. Houd daar rekening mee bij meerjarige verduurzamingsadviezen.

Planning

Wanneer Gebeurtenis
Oktober 2026 (verwacht) Internetconsultatie 3e tranche Bbl + Bkl
Feburari 2027 Consultatie 3e tranche Omgevingsregeling
Juni 2027 Bekendmaking Bbl + Omgevingsregeling
1 juli 2027 Inwerkingtreding MEPS en ZEB bestaande bouw

Op het moment van schrijven staat de consultatie nog niet open op internetconsultatie.nl. RVO geeft aan dat de normering en de wijze van aantonen naar verwachting in oktober 2026 in consultatie gaan.

Abonneer je op nieuwe consultaties, zodat je bericht krijgt zodra deze geopend wordt. Bekijk de internetconsultatie en reageer binnen de reactietermijn. Zo denk je mee over regels die straks direct invloed hebben op jouw adviespraktijk.

Meer lezen